İsrail Savunma Kuvvetleri (IDF), 23 Mart’ta Gazze Şeridi’nin Refah kentinde yaşanan ve 15 acil yardım görevlisinin hayatını kaybettiği saldırı sonrası yürütülen soruşturmanın ardından, olayda sorumluluğu bulunan üst düzey askeri yetkililer hakkında disiplin işlemleri uygulandığını duyurdu.
IDF tarafından yapılan açıklamaya göre, olay sırasında görev yapan Golan Tugayı’nın istihbarat biriminin komutan yardımcısı, ambulans konvoyuna ateş açılması ve can kayıplarına neden olunması nedeniyle görevden alındı. Ayrıca, olayla ilgili hazırlanan ilk raporun “eksik ve yanlış” bilgiler içermesi nedeniyle birlik komutanı da görevinden uzaklaştırıldı. Operasyonu yöneten 14. Yedek Zırhlı Tugay komutanı ise resmi uyarı aldı.
Söz konusu kararlar, IDF’ye bağlı Gerçek Bulma ve Değerlendirme Mekanizması adlı bağımsız bir organın yürüttüğü soruşturma sonucunda alındı. Soruşturma, saldırının savaş hukukuna ve askeri etik kurallara aykırı olmadığı, ancak “çok sayıda mesleki hata” ve operasyonel protokol ihlali içerdiği sonucuna ulaştı.
Olayın Seyri ve Soruşturma Bulguları
23 Mart gecesi, Refah’ın Tel Sultan semtinde operasyon yürüten Golan Tugayı’na bağlı keşif birliği, gece saatlerinde pusu kurdu. Saat 03.57’de gelen bir aracı Hamas devriye aracı sanarak ateş açan askerler, araçta iki kişinin öldüğünü, bir kişinin ise sağ olarak ele geçirildiğini bildirdi. Ancak sağ yakalanan kişinin sivil olduğu daha sonra tespit edilerek serbest bırakıldı.
Sabah saatlerine doğru, konvoy hâlinde yaklaşan sağlık ve kurtarma araçları yine Hamas unsurları zannedilerek hedef alındı. Araçlardan inerek yardım etmeye çalışan sağlık görevlileri, Golan Tugayı askerlerinin üç dakika süren ateşiyle karşılaştı. Olayda 15 kişi hayatını kaybetti.
Soruşturmaya göre, askerlerin BM’ye ait olduğu tespit edilen bir araca da protokole aykırı şekilde ateş açtığı ve bu saldırı sonucunda BM’nin Filistinli Mültecilere Yardım Ajansı’na (UNRWA) bağlı bir çalışanın hayatını kaybettiği belirtildi.
IDF: “Üzüntü Duyuyoruz, Üzeri Kapatılmadı”
İsrail ordusu, olayın ardından cesetlerin toplanıp bir yere gömüldüğünü, mezar yerlerinin işaretlenerek BM’ye bilgi verildiğini açıkladı. Ayrıca, saldırıya uğrayan araçların D9 buldozerleriyle yoldan itilerek ciddi şekilde zarar gördüğü doğrulandı. Ordu, bu durumun “istenmeyen bir hata” olduğunu belirtti.
IDF, soruşturmanın “olayın üstünü örtme” amacı taşımadığını ve benzer olayların tekrar yaşanmaması için ders çıkarılması hedefiyle yürütüldüğünü vurguladı.
Uluslararası Tepkiler Bekleniyor
Olayın yankıları uluslararası kamuoyunda da sürüyor. Özellikle insani yardım çalışanlarının hedef alınması, savaş kuralları ve sivil koruma yükümlülükleri açısından ciddi eleştirilere yol açtı. İsrail ordusu, Hamas militanlarının sıklıkla tıbbi araç ve tesisleri kullandığını iddia ederken, soruşturmada öldürülen 15 kişiden sadece altısının Hamas üyesi olduğunun tespit edilmesi dikkat çekti.