Amerika Birleşik Devletleri Başkanı Donald Trump, İran’da protestoların şiddetlenmesi üzerine Tahran yönetimine bir kez daha uyarıda bulundu. Reuters’in aktardığına göre Trump, cuma günü yaptığı açıklamada İranlı yetkililere sert mesajlar gönderdi.
İran genelinde hükümet karşıtı gösteriler devam ederken, yönetim artan huzursuzluğu kontrol altına almak amacıyla interneti kesti. Ülkede iletişim büyük ölçüde sekteye uğradı.
Geçtiğimiz yaz İran’ı bombalayan ve geçen hafta Tahran’ı ABD’nin protestoculara destek verebileceği yönünde uyaran ABD Başkanı Donald Trump, cuma günü şu ifadeleri kullandı: “Ateş açmamanız sizin için daha iyi olur, aksi halde biz de karşılık veririz. İran’daki göstericilerin güvende olmasını umuyorum, çünkü şu anda durum son derece tehlikeli.”
Buna karşın Trump, perşembe günü İran Şahı’nın ABD’de yaşayan oğlu Rıza Pehlevi ile görüşmeyi düşünmediğini belirtti. Bu açıklama, Washington’un muhalefete açık destek vermeden önce gelişmeleri izlemeyi tercih ettiğine işaret ediyor.
İran’ın dini lideri Ayetullah Ali Hamaney ise televizyondan yaptığı konuşmada geri adım atmayacağını söyledi. Hamaney, protestocuları yurt dışındaki muhalif gruplar ve Amerika Birleşik Devletleri’nin çıkarlarına hizmet etmekle suçladı. İran Başsavcısı ise göstericileri idamla tehdit etti. İran İletişim ve Bilgi Teknolojileri Bakanlığı, internetin kesilmesi kararının “ülkedeki mevcut durum göz önünde bulundurularak yetkili güvenlik birimleri tarafından” alındığını açıkladı.
Mevcut protestolar, İran’daki dini yönetim için son üç yılın en büyük toplumsal hareketi olarak değerlendiriliyor. Yabancı basına göre ağır ekonomik koşullar ve geçen yıl İsrail ile Amerika Birleşik Devletleri ile yaşanan savaşın ardından rejim, önceki dönemlere kıyasla daha kırılgan durumda. Başlangıçta ekonomik nedenlerle başlayan gösteriler, İran riyalinin dolar karşısında büyük değer kaybetmesi ve enflasyonun yüzde 40’ı aşmasıyla tetiklendi, daha sonra doğrudan yönetime karşı sloganlara dönüştü.
İranlı insan hakları örgütü HRANA’nın verilerine göre, 28 Aralık’tan bu yana en az 62 kişi hayatını kaybetti. Ölenler arasında 14 güvenlik görevlisi ve 48 gösterici bulunuyor.
Cuma günü Fransa, Birleşik Krallık ve Almanya liderleri ortak bir açıklama yayımlayarak protestocuların öldürülmesini kınadı ve İran yönetimini şiddetten kaçınmaya çağırdı.
İnternetin kesilmesi, İran’dan bilgi akışını büyük ölçüde engellerken telefon görüşmeleri de yapılamıyor. Dubai Havalimanı’nın internet sitesine göre en az 17 uçuş iptal edildi. İran devlet televizyonu ise yanan otobüsler, araçlar, motosikletler ile metro istasyonları ve bankalarda çıkan yangınlara ait görüntüler yayımladı.
Birleşmiş Milletler’de İran’ın Washington Büyükelçisi, Amerika Birleşik Devletleri’ni “ülkeyi istikrarsızlaştırmaya çalışmakla” suçladı. İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi ise yabancı askeri müdahale ihtimalinin “çok düşük” olduğunu belirtti. Arakçi ayrıca cumartesi günü Umman Dışişleri Bakanı’nın İran’ı ziyaret edeceğini ve Umman’ın sık sık İran ile Batı arasında arabuluculuk yaptığını söyledi.